Dzisiaj rozpoczęła się coroczna sesja Ogólnochińskiego Zgromadzenia Przedstawicieli Ludowych (OZPL), fasadowego parlamentu ChRL. Parlament oczywiście nie podejmuje żadnych realnych decyzji, ale oprócz pozorowania procesu konstytucyjnego, służy także do sygnalizowania opinii publicznej w kraju, jak i różnym graczom na arenie międzynarodowej. Podstawowym narzędziem jest tutaj raport z prac Rady Państwowej ChRL, który składa premier na początku obrad.
Poniżej kilka moich obserwacji i komentarzy do tegorocznego raport, który złożył dzisiaj premier Li Qiang.
1. Najważniejsze, co trzeba pamiętać, to fakt, że raport ma sygnalizować i uspakajać, a nie jest realnym planem działania, adresującym bolączki systemu, ale raczej stwierdzeniem widzimy i coś z tym zrobimy, zaufajcie nam. Stąd premier zaakcentował kilkakrotnie kilka celów gospodarczych:
– stabilizacja wzrostu gospodarczego bez ponownego napędzania starych baniek (czytaj: w nieruchomościach);
– zaakceptowanie wolniejszego tempa wzrostu, zapobieganie szokowi bilansowemu (nieruchomości oraz zadłużenie władz lokalnych);
– utrzymanie stabilnego zatrudnienia.
– przywrócenie równowagi w kierunku „wzrostu jakościowego” poprzez skierowanie środków fiskalnych i kredytowych na produktywność (zaawansowana produkcja, rozpowszechnianie sztucznej inteligencji, ekologiczna modernizacja) przy jednoczesnym wykorzystaniu „ukierunkowanego” wsparcia popytu w celu przeciwdziałania presji deflacyjnej;
– zwiększenie potencjału państwa: ściślejsza koordynacja, jaśniejsze zasady i większa centralizacja odpowiedzialności w przypadku napięć w finansach lokalnych.
2. Premier też wysłała do aparatu ostrzeżenie o ograniczeniach, z którymi muszą sobie radzić lokalni decydenci implementujący politykę centrali:
– zatrudnienie jako ograniczenie wiążące: restrukturyzacja zwiększająca bezrobocie grozi niestabilnością społeczną i polityczną; polityka pozostanie ukierunkowana na „zatrudnienie przede wszystkim;”
– dynamika deflacyjna ogranicza zyski przedsiębiorstw i zwiększa rzeczywiste obciążenie długiem, więc gospodarstwa domowe i firmy mogą opóźniać wydatki lub inwestycje;
– napięcia fiskalne samorządów lokalnych: model sprzedaży prawa użytkowania gruntów nadal nie działa, a obsługa zadłużenia oraz ryzyko zaległości mogą wywołać negatywną pętlę sprzężenia zwrotnego w odniesieniu do MŚP i inwestycji prywatnych;
– niepewność zewnętrzna: ograniczenia handlowe lub technologiczne i ryzyko geopolityczne wymuszają na Pekinie politykę budowania odporności i substytucji krajowej kosztem efektywności.
3. Pojawiło się też kilka nowości, które warto potraktować poważnie:
– cel wzrostu PKB wyznaczono poniżej 5%, to sygnalizuje realizm polityki i większą tolerancję dla niższej dynamiki rozwoju – to sygnał do lokalnych władz, aby nie windowały wzrostu PKB za wszelką cenę;
– podkreślenie kwestii deficyt lokalnych budżetów i struktury obligacji sugerują dalsze wsparcie fiskalne, ale za pomocą instrumentów;
– nacisk na „AI+,” co przesuwa nacisk z badań i rozwoju na rozpowszechnianie, czyli praktyczne stosowanie sztucznej inteligencji w tradycyjnych sektorach w celu zwiększenia wydajności – nikomu to się jeszcze nie udało.
4. Premier ostrzegł także przed prawdopodobnymi przeszkodami we wdrażaniu planów:
– ukierunkowane programy konsumpcyjne: dotacje do wymiany dóbr mogą pobudzić popyt, ale mogą nie zwiększyć krańcowej skłonności do konsumpcji wśród grup o niższych dochodach;
– ryzyko związane z jakością projektów: lokalne władze mogą nadal domyślnie wybierać wydatki związane z budownictwem, ponieważ jest to łatwe pod względem administracyjnym, nawet jeśli zwroty są niskie – moim zdaniem często wręcz negatywne;
– wymiana długów a reforma finansów władz lokalnych: refinansowanie może kupić trochę czasu, ale jeśli wyprze budżety operacyjne, pogorszy się jakość usług i dyscyplina płatnicza;
– brak zaufania sektora prywatnego: „jasność zasad” jest ważniejsza niż slogany, zwłaszcza w odniesieniu do danych, zarządzania sektorami i swobody w egzekwowaniu przepisów – problem w tym, że to jest istota władzy lokalnych struktur;
– stabilizacja rynku nieruchomości: zapewnienie realizacji i wyprzedaży zapasów jest trudne z operacyjnego punktu widzenia, a niedokończone projekty mogą przerodzić się w ryzyko finansowe i społeczne.
5. Pekin wyznaczył też priorytety krótkoterminowe na najbliższe 3–9 miesięcy:
– przerwanie łańcucha zaległości: spłacenie zaległych rachunków firmom i wykonawcom, egzekwowanie terminów płatności w celu przywrócenia płynności finansowej MŚP i zatrudnienia;
– środki przeciwdziałające deflacji: ukierunkowane działania, które zwiększają oczekiwania gospodarstw domowych dotyczące dochodów (nie tylko jednorazowe dotacje);
– przejrzystość zadłużenia i ustalenie jego pułapów: ujednolicenie lokalnych bilansów, wyjaśnienie zobowiązań warunkowych, ograniczenie finansowania pozabudżetowego – marzyciel z tego premiera;
– najpierw oddanie nieruchomości do użytku: zabezpieczenie środków na ukończenie inwestycji oraz zaostrzenie nadzoru nad rachunkami powierniczymi i przepływami pieniężnymi deweloperów.
6. Są też plany średnioterminowych reform w na kolejne 9–24 miesięcy:
– reforma finansów władz lokalnych: rozszerzenie stabilnych podstaw opodatkowania i transferów centralnych, zmniejszenie zależności od finansowania ze sprzedaży prawa użytkowania gruntów oraz wprowadzenie twardych ograniczeń budżetowych;
– ulepszenia sieci zabezpieczeń społecznych: transfer prawa do opieki zdrowotnej (między miejscem meldunku a pobytu), wsparcie dla bezrobotnych i ulgi w kosztach edukacji w celu strukturalnego odblokowania konsumpcji;
– neutralność państwa: dostęp do zamówień publicznych i finansowania dla firm prywatnych oraz przewidywalne regulacje i mniej egzekwowania w stylu kampanii politycznych;
– rozpowszechnianie produktywności: zachęty do wdrażania sztucznej inteligencji w MŚP, produkcji, logistyce i usługach, a nie tylko w laboratoriach pionierskich.
7. Premier też wskazał wskaźniki, które decydenci powinni śledzić (czytaj: z czego będą rozliczani):
– bezrobocie wśród młodzieży, zatrudnienie w sektorze usług, tworzenie miejsc pracy w MŚP, wzrost płac w miastach drugiego i trzeciego rzędu;
– Indeks ceny: CPI (usługi vs towary), PPI, marże zysku w produkcji, cykle zapasów.
– przychody ze sprzedaży gruntów, wolumeny zamiany długów, zaległości oraz zobowiązania, spready refinansowania LGFV;
– wskaźniki ukończenia sprzedanych domów, miesiące zapasów, zaległości w spłatach kredytów hipotecznych, warunki finansowania deweloperów;
– prywatne inwestycje w środki trwałe, rejestracja nowych przedsiębiorstw, wskaźniki zmienności egzekwowania przepisów;
– wskaźniki adopcji sztucznej inteligencji, wskaźniki wydajności według sektorów, efektywność nakładów inwestycyjnych.
8. Li Qiang przyznał też, że będą musieli często godzić sprzeczności (bez szans na uniknięcie krytyki wraz ze zmieniającymi się kryteriami):
– stabilność a efektywność: ochrona miejsc pracy może spowolnić restrukturyzację, ale równocześnie należy unikać zamrażania zdolności produkcyjnych, które obniżają wydajność.
– bezpieczeństwo a otwartość: kontrole i nadmierne regulacje zwiększają koszty, więc polityka powinna priorytetowo traktować „ukierunkowaną” odporność tam, gdzie ryzyko jest realne;
– wsparcie popytu a ryzyko nadużyć: wsparcie dla nieruchomości musi zmniejszać ryzyko „ogona” płatniczego, nie sygnalizując jednocześnie gwarantowanego zysku z projektu.
9. Padło też ostrzeżenie przed „prawdopodobnymi niespodziankami,” których aparat powinien wypatrywać:
– zaległości płatnicze i trudności MŚP stają się głównym kanałem transmisji spowolnienia gospodarczego w większym stopniu niż rynek nieruchomości;
– lokalne cięcia budżetowe osłabiają centralne bodźce stymulacyjne, kiedy władze lokalne ograniczają usługi oraz nakłady inwestycyjne, aby zaspokoić potrzeby związane z zadłużeniem;
– bańka inwestycyjna związana ze sztuczną inteligencją, czyli projekty mające na celu uzyskanie dotacji, a nie wymierną produktywność;
– gwałtowna zmiana polityki w przypadku powrotu kampanii egzekwowania prawa, co spowoduje odwrócenie wzrostu zaufania [SIC!].
10. Wreszcie premier udzielił też kilku praktycznych zaleceń (pokreślenie, że są „możliwe do realizacji,” wskazuje, że będą realnym priorytetem Pekinu):
– ustalanie harmonogramu spłaty zaległości z odpowiedzialnością poszczególnych prowincji i agencji;
– powiązanie zatwierdzania obligacji specjalnych z planami zwrotu z inwestycji i kosztami operacyjnymi, a nie tylko z rozpoczęciem projektu;
– opublikowanie jasnych zasad zgodności bezpieczeństwa dla baz danych, AI i operacji platform bigtechów w celu zmniejszenia ryzyka uznaniowości;
– przeniesienie wsparcia konsumpcji w kierunku zabezpieczenia dochodów, jak przenośne świadczenia między miejscem meldunku a pracy i pobytu (moim zdaniem natrafi to na prawdziwy opór władz lokalnych), ukierunkowane transfery;
– Stworzenie ujednoliconego systemu zarządzania realizacją nieruchomości: audytowane listy projektów, kontrole i wyznaczenie kamieni milowych realizacji.
Jak widać papier zniesie wszystko, a delegaci na OZPL będą zawsze klaskać.
zawielkimmurem.net 