xi-uniform

Zdjęcie: Strona ALW http://www.81.cn

Mao Zedong powiedział kiedyś, że „władza wyrasta z lufy karabinu”. Trudno nie przyznać mu racji, przy wszystkich bajkach o prawie i sprawiedliwości na końcu wszystko sprowadza się do tego, kto jest na którym końcu lufy karabinu. Ponieważ istotą władzy jest przemoc, czy to dosłowna, fizyczna, czy symboliczna i kulturowa lub też przymus ekonomiczny.

Xi Jinping idąc w ślady „wielkich” ludzi rządzących przed nim Chinami, postanowił ugruntować swoją władzę dodając do kolekcji tytuł głównodowodzącego ALW. Teoretycznie dzierży dzisiaj władzę, której nie miał żadem przywódca ChRL od czasów Deng Xiaoping, a może i samego „wielkiego sternika”.

Nie można jednak uniknąć wrażenia, że to kolekcjonowanie tytułów samo w sobie świadczy, iż władza Xi, choć teraz twarda, jest dosyć krucha.

Owszem, Xi ma rzeczywisty i bardzo duży wpływ na działanie aparatu biurokratycznego ChRL. I – co ważne – lubi i potrafi korzystać ze swojej władzy. Jest to widoczne zwłaszcza w porównaniu z dosyć miałkim i pozbawionym charyzmy Hu Jintao. Równocześnie trzeba pamiętać, że Mao lub Deng nigdy jednak nie kolekcjonowali tytułów i stanowisk.

Mao Zadowalał się w okresie swojej absolutnej władzy w czasie rewolucji kulturalnej (1966-76) jedynie stanowiskami Przewodniczącego Centralnej Komisji Wojskowej KC KPCh oraz łączonym stanowiskiem przewodniczącego KC KPCh i Stałego Komitetu Biura Politycznego KC KPCh.

Deng zajmował jeszcze mniej stanowisk, Przewodniczącego Centralnej Komisji Doradczej KPCh (do 1987) i Przewodniczącego Centralnej Komisji Wojskowej KC KPCh (i Państwowej łącznie do października 1989). Mimo osłabienia pozycji w latach 1989-1992 to do śmierci w 1997 roku miał przeogromny wpływ na drogę, którą podążała KPCh i ChRL nie zajmując żadnego stanowiska. Jego osobista władza wynikał z ogromnego guangxi, zwłaszcza w szeregach ALW.

Popularny w Pekinie żart mówił, że Deng Xiaoping pełni stanowisko przewodniczącego klubu brydżowego w Zhongnanhai.

W chińskiej tradycji politycznej kolekcjonowanie kolejnych pustych tytułów było domeną słabych władców, którzy dzierżąc jakiś wyszukany tytuł (nomenklatura zmieniała się w Chinach często) mogli co najwyżej zarządzać własnym haremem i to nie zawsze. W rzeczywistości tylko kilku władców w historii Chin można określić przymiotnikiem „absolutny”: Pierwszy Cesarz, Qin Shi Huang z dynastii Qin; Cesarz Taizong z dynastii Tang; Chan Kubilaj z mongolskiej dynastii Yuan; oraz cesarz Kangxi z mandżurskiej dynastii Qing. Ostatnim prawdziwym cesarzem Chin był jednak Mao Zedong z „czerwonej” dynastii.

Mam wrażenie, że ciągłe dodawanie tytułów przez Xi wynika z ciągłej konieczności odnawiania i potwierdzania władzy, która im staje się silniejsza tym napotyka coraz większy opór wewnętrzny, także w samej KPCh.

Nowy tytuł, „głównodowodzący” – wzorowany na amerykańskim prezydencie (commander-in-chief) – został ujawniony społeczeństwu w czasie wizyty w Połączonym Dowództwie Bojowym ALW. Xi ubrany po raz pierwszy w mundur polowy* stał w otoczeniu generałów przyjmujących pokorną postawę i zachowujących dystans należny władcy.

Z jednej strony symbolizuje to transformację struktury dowodzenia ALW z sowieckiego stylu na model amerykański pozwalający na szybsze reagowanie i współpracę różnych formacji wojskowych. Nie można jednak zapominać też o symbolice politycznej. Xi prezentuje się jako odnowiciel, modernizator ALW, co ma mu dawać prawo do usadzenia się w centrum systemu dowodzenia. A to, z kolei, ma też legitymować władzę nad KPCh i ChRL.

Podobnie jak absolutni władcy z przeszłości Xi wie, że jedynym realnym gwarantem jego władzy jest armia. Utrzyma się na stanowisku tylko tak długo, jak będzie potrafił zaspokajać lub kontrolować ambicje generałów.

* Do tej pory Xi,  jak i wszyscy przywódcy ChRL przed nim, przy tego typu okazjach nosił tzw. garnitur Sun Yat-sen (błędnie nazywany w Polsce „mundurkiem Mao”).

Opublikował/a Michał Bogusz

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.