Autor: Lai Ming-yan
Tytuł: Nativism and Modernity: Cultural Contestations in China and Taiwan under Global Capitalism (Natywizm i nowoczesność: kontestacja kulturowa w Chinach i na Tajwanie w czasach globalnego kapitalizmu)
Wydawnictwo: State University of New York Press (2008)

Choć lubię dobra literutrę,1 to jednak literaturoznawstwo nie jest czymś, co mnie jakoś specjalnie wciąga. Niemniej, ponieważ interesuje mnie wszystko, co jest związane z chińską kulturą, to siłą rzeczy od czasu do czasu sięgam po pozycje i z tej dziedziny.

Zwłaszcza, że takie prądy w literaturze, jak choćby chiński natywizm, nigdy nie pojawiają się w oderwaniu od szerszego kontekstu społecznego i są zawsze manifestacją tego, co porusza umysły ludzi danej epoki.

Chiński natywizm literacki rozwinął się osobno na Tajwanie i na kontynencie w dwóch kompletnie różnych epokach.

Na Tajwanie xiangtu wenxue (鄉土文學)2 zrodził się w latach dwudziestych XX wieku. Ucieka się do realizmu jako formy narracji. Opisuje współczesne mu wydarzenia i ludzi, jest zawsze mocno zanurzony we ówczesnej rzeczywistości. Siłą rzeczy zajmuje się kwestią identyfikacji bohaterów przeciąganych między rdzenna kultura tajwańską, chińskim dziedzictwem a atrakcyjnością modernizacji w wydaniu japońskim. Jest też bardzo egzystencjalistyczny.

Na kontynencie xungen  wenxue (寻根文学)3 pojawia się dopiero w latach osiemdziesiątych ubiegłego stulecia i jest odpowiedzią zarówno na przemiany społeczne zachodzące w okresie reform Deng Xiaoping, jak przede wszystkim wyrazem refleksji nad zacofaniem Chin kontynentalnych, co zagraża tradycyjnej kulturze, osłabionej już przez rewolucję kulturalną, w zetknięciu się z modernistyczną siłą Zachodu. W efekcie kontynentalny chiński natywizm zajmuje się raczej kwestią odbudowy tradycyjnej kultury i jej rolą w tworzeniu współczesnego społeczeństwa i kultury.

Polecam każdemu, kto się zajmuje chińską kulturą, ale też studiami z zakresu postkolonializmu. Ciekawy przykład, jak kultura, tutaj literatura, krajów pozaeuropejskich zareagowała na zetknięcie się z ekspansją kulturową zachodu.


1 Ktoś może spytać, co to jest dobra literatura?
2 鄉土 lokalny, dosłownie: miasteczko + ziemia.
3 寻根 poszukiwanie korzeni.

Obraz: Tullio Cralli, Bombardamento aereo (Bombardowanie lotnicze, 1932).

Opublikował/a Michał Bogusz

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.