Tag: chengyu
姑息养奸
Gūxíyǎngjiān dosłownie: tolerancja hoduje zło znaczenie: tolerowanie (drobnych odstępstw) zachęca złoczyńców
拱手让人
Gǒngshǒu ràng rén dosłownie: skłonić się z rękoma na piersi [i] ustępować ludziom znaczenie: 1) być uległym; 2) dokonać koncesji; łatwo się poddać; oddać coś […]
金科玉律
Jīnkēyùlǜ dosłownie: złote zasady wartościowe przykazania znaczenie: prawa i regulacje; kod według którego powinno się żyć
七上八下
Qī shàng bā xià dosłownie: siedem na górze, osiem w dole znaczenie: 1) niespokojna dusza; 2) emocjonalna huśtawka
一丝不挂
Yīsībùguà dosłownie: bez jednej nitki znaczenie: kompletnie nagi
自作自受
Zìzuòzìshòu dosłownie: samemu uczynić swoje cierpienie znaczenie: wypić piwo, które się naważyło; cierpieć konsekwencje swoich poczynań
鳞次栉比
Líncìzhìbǐ dosłownie: w uporządkowanych rzędach jak w grzebieniu lub łuski (ryby) znaczenie: rząd za rzędem, (o statkach lub budynkach) w dużej liczbie ustawionych w równych […]
扬汤止沸
Yáng tāng zhǐ fèi dosłownie: próbować powstrzymać wrzenie zupy przez wybieranie jej z garnka i wlewanie z powrotem znaczenie: nie potrafić prawidłowo rozwiązać problemu (nie […]
一目十行
Yīmùshíháng dosłownie: przeczytać dziesięć kolumn* za jednym rzutem oka znaczenie: posiadać umiejętność szybkiego czytania * tradycyjnie w chinach pisano w kolumnach od góry do dołu […]
大刀阔斧
Dàdāokuòfǔ dosłownie: duży nóż, szeroka siekiera znaczenie: odważny i zdecydowany
大海捞针
Dàhǎilāozhēn dosłownie: szukać igły w oceanie znaczenie: szukać igły w stogu siana
无法无天
Wúfǎwútiān dosłownie: bez prawa, bez nieba* znaczenie: 1) wyjęty z pod prawa; zatwardziały kryminalista; 2) brak szacunku dla prawa * niebo może być tutaj utożsamiane […]
无病呻吟
Wúbìngshēnyín dosłownie: zwijać się w konwulsjach bez fizycznego bólu znaczenie: narzekać bez powodu; marudzić
刎颈之交
Wěn jǐng zhī jiāo dosłownie: podciąć (sobie) gardło kiedy przyjdzie kolej (lub konieczność) znaczenie: braterstwo krwi; gotowość do poświęceń między przyjaciółmi; prawdziwa przyjaźń
一筹莫展
Yīchóumòzhǎn znaczenie: nie móc użyć nawet jednej (ze sobie znanych) strategii dosłownie: nie wiedzieć co robić; być w kropce; osiągnąć kres swoich (intelektualnych) możliwości
攀龙附凤
Pānlóngfùfèng dosłownie: wspiąć się na smoka, opierać się o feniksa* znaczenie: mieć dług wdzięczności u potężnych ludzi * smok także symbolizuje czasami cesarza, a feniks […]
玩世不恭
Wánshìbùgōng dosłownie: nie respektować i bawić się z sprawami życia znaczenie: cynizm; być cynicznym
吞吞吐吐
Tūntūntǔtǔ dosłownie: przełykać i wypluwać znaczenie: mówić z wahaniem; wypowiadać się o czymś z rezerwą
风吹草动
Fēngchuīcǎodòng dosłownie: wiatr wieje, a trawa się porusza znaczenie: mała zmiana lub zamieszanie
明哲保身
Míngzhébǎoshēn dosłownie: rozważny potrafi zadbać o siebie znaczenie: mądrzy i dobrze poinformowani ludzie wiedzą wystarczająco dużo aby unikać niebezpiecznych sytuacji i ochronić siebie
赴汤蹈火
Fùtāngdǎohuǒ dosłownie: przejść przez ogień i wrzącą wodę znaczenie: być gotowym wskoczyć w ogień za kimś lub dla jakiejś sprawy
沽名钓誉
Gūmíngdiàoyù dosłownie: łowić sławę znaczenie: zbudować reputację nieuczciwymi metodami
家常便饭
Jiāchángbiànfàn dosłownie: domowy posiłek znaczenie: rutyna; zwyczajne wydarzenie; coś powszechnego
今非昔比
Jīn fēi xī bǐ dosłownie: przeszłość i teraźniejszość bez porównania znaczenie: inne czasy; rzeczy się zmieniają wraz z czasem
另起炉灶
Lìngqǐlúzào dosłownie: postawić nowy piec znaczenie: nowy początek; zacząć wszystko od nowa
杞人忧天
Qǐrényōutiān dosłownie: człowiek z Qi bojący się, że niebo spadnie znaczenie: mieć bezpodstawne obawy; paranoja
天壤之别
Tiānrǎng zhī bié dosłownie: różni jak niebo i ziemia znaczenie: totalnie różni
投桃报李
Tóutáobàolǐ dosłownie: dać brzoskwinię, dostać śliwkę znaczenie: odwzajemnić się za prezent lub przysługę
破釜沉舟
Pòfǔchénzhōu dosłownie: zniszczyć garnki i zatopić łodzie (po przeprawieniu się na drugą stronę) znaczenie: spalić za sobą wszystkie mosty; zniszczyć wszystkie drogi odwrotu; być zdeterminowanym […]
借花献佛
Jièhuāxiànfó dosłownie: ofiarować Buddzie pożyczone kwiaty znaczenie: oferować przysługi na cudzy koszt; wypożyczać innym konia sąsiadów
空前绝后
Kōngqiánjuéhòu dosłownie: żaden w przeszłości ani w przyszłości znaczenie: niepowtarzalny i wyjątkowy; jedyny swojego rodzaju
刻舟求剑
Kèzhōuqiújiàn dosłownie: próbować odnaleźć utopiony miecz zaznaczając na burcie łodzi miejsce jego upadku znaczenie: ignorować zmieniające się okoliczności; nie widzieć większego obrazu; nie dostrzegać kontekstu
惟我独尊
Wéiwǒdúzūn dosłownie: nikt nie jest szlachetny poza mną znaczenie: arogancki; egoistyczny; ekstremalnie dumny
无地自容
Wúdìzìróng dosłownie: bez miejsca aby się schować znaczenie: wstyd; hańba
未雨绸缪
Wèiyǔchóumóu dosłownie: naprawić dom przed deszczem znaczenie: podjąć odpowiednie przygotowania; zabezpieczyć się
不寒而栗
Bùhán’érlì dosłownie: drżeć nie z zimna znaczenie: drżeć ze strachu
步步为营
Bùbùwéiyíng dosłownie: rozstawiać obóz na każdym kroku znaczenie; postępować z najwyższą ostrożnością
强弩之末
Qiángnǔzhīmò dosłownie: strzała z łuku traci impakt po przeleceniu dystansu znaczenie: utrata sił; chylić się ku upadkowi; przekroczyć zenit swoich sił
日上三竿
Rìshàngsāngān dosłownie: słońce jest wysoko na trzy pale* znaczenie: jest już późno (często używane do skarcenia osoby późno wstającej) * w starożytności czas mierzono w […]
日理万机
Rìlǐwànjī dosłownie: dziesięć tysięcy rzeczy w jeden dzień znaczenie: bardzo zajęty (o urzędnikach)
日薄西山
Rìbóxīshān dosłownie: słońce zbliża się do zachodnich gór znaczenie: 1) zmierzch; 2) końcówka życia, ostatnie lata, jesień życia
人多嘴杂
Rén duōzuǐ zá dosłownie: wielu ludzi, różne usta znaczenie: 1) wiele różnych opinii; 2) trudno utrzymać sekret, jeżeli wielu ludzi o nim wie
铁树开花
Tiěshùkāihuā dosłownie: żelazne drzewo rozkwita znaczenie: ujrzeć coś rzadko występującego; coś mało prawdopodobnego
利欲熏心
Lìyùxūnxīn dosłownie: serce pełne pożądania zysku znaczenie: być zaślepionym przez chciwość
七手八脚
Qī shǒu bā jiǎo dosłownie: siedem rąk, osiem nóg znaczenie: gdzie kucharek sześć, tam nie ma co jeść; zbyt wielu ludzi robi coś razem w niezorganizowany i chaotyczny sposób
骑马找马
Qímǎ zhǎo mǎ dosłownie: szukać konia jadąc na koniu znaczenie: 1) pracować w jednym miejscu i szukać równocześnie nowej pracy ; 2) szukać czegoś, co […]
明察秋毫
Míngcháqiūháo dosłownie: mieć wystarczająco ostry wzrok aby dojrzeć jesienne futro u zwierząt znaczenie: być spostrzegawczym; mięć głębokie wejrzenie
井井有条
Jǐngjǐngyǒutiáo dosłownie: nawiązanie do „井井兮其有理也”, czyli „to racjonalne mieć wiele studni” znaczenie: w idealnym porządku; dobrze zorganizowany
井底之蛙
Jǐngdǐzhīwā dosłownie: żaba na dnie studni znaczenie: ignorant; osoba o ograniczonych horyzontach
来者不拒
Lái zhě bù jù dosłownie: nie odprawić przychodzących znaczenie: nie odprawić nikogo od drzwi; prowadzić otwarty dom
酒肉朋友
Jiǔròu péngyǒu dosłownie: przyjaciele od mięsa i wina znaczenie: interesowni przyjaciele
守口如瓶
Shǒukǒurúpíng dosłownie: trzymać usta zamknięte jak butelkę znaczenie: milczeć jak zaczarowany
能屈能伸
Néngqūnéngshēn dosłownie: móc stać, móc się wyprostować znaczenie: być zdolnym do pozostania cierpliwym w niekorzystnych czasach i zaspokoić swoje ambicje w czasach koniunktury; giętki; zdolny […]
劳燕分飞
Láoyànfēnfēi dosłownie: dzierzba i jaskółka lecą w przeciwnych kierunkach znaczenie: rozstanie (przyjaciół lub rodziny)
顾此失彼
Gùcǐshībǐ dosłownie: zająć się jednym i stracić inne z oczu znaczenie: nie da się ciągnąć dwóch srok za ogon
飞蛾投火
Fēi é tóu huǒ dosłownie: ćma wlatująca w płomień znaczenie: sprowokować własną zgubę; szukać śmierci
冷若冰霜
Lěngruòbīngshuāng dosłownie: zimne jak lód znaczenie: zimna (o kobiecie); chłodna postawa
乐善好施
Lèshànhàoshī dosłownie: czynić dobro, pomagać biednym znaczenie: charytatywny; życzliwy
冷眼旁观
Lěngyǎnpángguān dosłownie: patrzeć zimnym okiem znaczenie: być obojętnym; patrzeć obojętnie;
破镜重圆
Pòjìngchóngyuán dosłownie: stłuczone lustro złożone na nowo znaczenie: zejście się pary w separacji
破涕为笑
Pòtì wéi xiào dosłownie: zmienić łzy w uśmiech znaczenie: przejść od smutku do wesołości
以卵投石
Yǐ luǎn tóushí dosłownie: jajko przeciwko skale znaczenie: prowadzić beznadziejną walkę Porównaj z 以卵击石
以卵击石
Yǐluǎnjīshí dosłownie: rzucać jajkami o skałę znaczenie: ponieść porażkę w wyniku złego oszacowania swoich sił
自投罗网
Zì tóu luówǎng dosłownie: wejść w sieć znaczenie: wpaść w pułapkę zastawioną przez wrogów; podjąć wielkie ryzyko
麻木不仁
Mámùbùrén dosłownie: odrętwiały, bez serca znaczenie: apatyczny; zobojętniały
马马虎虎
Mǎmǎhǔhǔ dosłownie: koń-koń, tygrys-tygrys znaczenie: 1) nieuważnie, beztrosko, tak sobie; 2) taki sobie, ujdzie w tłumie, przeciętny;* * Jest to idiom, którego uczymy się jako […]
马到成功
Mǎdàochénggōng dosłownie: zwycięstwo osiągnięte na wejściu do bitwy znaczenie: odnieść sukces na starcie; wygrać w pierwszym ruchu
马齿徒增
Mǎ chǐ tú zēng dosłownie: (jak) koń, który rośnie (już) tylko w liczbie zębów znaczenie: (używane tylko autoironicznie przez mówcę w zaawansowanym wieku, aby pomniejszyć […]
马不停蹄
Mǎbùtíngtí dosłownie: koń nie zatrzymuje podków znaczenie: non-stop; kontynuować bezprzerwy
冷言冷语
Lěngyánlěngyǔ dosłownie: zimne słowa, zimny język znaczeni: zimne słowa; sarkastyczne komentarze
光天化日
Guāngtiānhuàrì dosłownie: światło dnia znaczenie: [w] biały dzień
盖棺论定
Gàiguānlùndìng dosłownie: zamknąć wieko trumny znaczenie: ostateczna ocena człowieka nie może być wydany zanim nie zamknie się wieka jego trumny
膏粱子弟
Gāoliáng zǐdì dosłownie: synowie z sorgo (=dobrze odżywionych rodzin) znaczenie: bananowa młodzież; bezużyteczne dzieci z bogatych rodzin
老蚌生珠
Lǎo bàng shēng zhū dosłownie: perła ze starej ostrygi znaczenie: (kobiecie) urodzić syna w starszym wieku
杀身成仁
Shāshēnchéngrén dosłownie: zabić ciało osiągnąć cnotę* znaczenie: umrzeć dla słusznej sprawy * ren (仁) to termin konfucjański tłumaczony zazwyczaj jako cnota humanitarności, miłość do ludzkości, altruizm, […]
舍本逐末
Shěběnzhúmò dosłownie: oddać ważne, gonić banalne znaczenie: zajmować się głupstwami i stracić z oczu istotne; nie widzieć szerszej perspektywy
有名无实
Yǒumíngwúshí dosłownie: mieć imię bez rzeczywistości znaczenie: nominalny; forma bez treści
左道旁门
Zuǒ dào pángmén dosłownie: lewa droga, boczne drzwi znaczenie: 1) herezja; 2) czarna magia;
口角生风
Kǒujiǎo shēng fēng dosłownie: wzbudzać wiatr w kącikach swoich ust znaczenie: elokwentny; wygadany
口蜜腹剑
Kǒumìfùjiàn dosłownie: usta-miód i serce-sztylet znaczenie: dwulicowy; hipokryta
自言自语
Zì yán zì yǔ dosłownie: mamrotać do siebie znaczenie: myśleć na głos
痴人说梦
Chīrénshuōmèng dosłownie: sen idioty znaczenie: nonsens; bzdura
冷嘲热讽
Lěngcháorèfěng dosłownie: zimna ironia, paląca satyra znaczenie: cynizm (niektórzy tłumaczą też jako „sarkazm”, ale moim zdaniem jest to pojęcie z gruntu obce Chińczykom 😉
插翅难飞
Chāchìnánfēi dosłownie: nawet ze skrzydłami nie da się latać znaczenie: nie da się uciec; nie ma drogi ucieczki
藏龙卧虎
Cánglóngwòhǔ dosłownie: ukryty smok przyczajony tygrys* znaczenie: nieodkryte (nieznane) osoby posiadające nadzwyczajne możliwości * tak samo jak film Ang Lee
疮痍满目
Chuāngyí mǎnmù dosłownie: rany wypełniają oczy znaczenie: jatka; sceny dewastacji; powszechne cierpienie
打草惊蛇
Dǎcǎojīngshé dosłownie: poruszyć trawę i spłoszyć węża znaczenie: pośpieszyć się i wzbudzić podejrzenia przeciwnika; obudzić niedźwiedzia;
东倒西歪
Dōngdǎoxīwāi dosłownie: upadać na wschodzie, przechylić na zachodzie znaczenie: 1) zdezelowany (pokój lub scena); 2) iść chwiejnym krokiem (o pijanym)
隔岸观火
Gé’ànguānhuǒ dosłownie: oglądać pożar z drugiej strony rzeki znaczenie: stać z boku; być obojętnym na nieszczęścia innych
刮目相看
Guāmùxiāngkàn dosłownie: spojrzeć czystymi oczyma znaczenie: 1) traktować kogoś z rosnącym szacunkiem; 2) zobaczyć rzeczy lub sytuację w nowym świetle
分秒必争
Fēnmiǎobìzhēng dosłownie: walczyć o każdą minutę i sekundę znaczenie: ścigać się z czasem; liczy się każda chwila
放虎归山
Fànghǔguīshān dosłownie: pozwolić tygrysowi wrócić na górę znaczenie: odłożyć kłopoty na przyszłość; uciekać od problemów
约法三章
Yuēfǎsānzhāng dosłownie: ustanowić trzy zasady znaczenie: ustanowić proste zasady; ustanowić przejrzyste reguły
缘木求鱼
Yuánmùqiúyú dosłownie: wejść na drzewo aby złapać rybę znaczenie: zastosować nieadekwatną metodę
众星拱月
Zhòng xīng gǒng yuè dosłownie: wiele gwiazd otacza księżyc znaczenie: wokół centrum rozwija się wiele rzeczy; szanowana osoba przyciąga wielu ludzi
自知之明
Zìzhīzhīmíng dosłownie: rozumieć siebie samego znaczenie: znać swoje ograniczenia; znać siebie
狂妄自大
Kuángwàng zì dà dosłownie: zarozumiały i arogancki znaczenie: zarozumiały i arogancki; pełen pychy
网开一面
Wǎng kāi yīmiàn dosłownie: pozostawić jedną stronę sieci otwartą znaczenie: pozostawić przestępcy drogę ucieczki
望文生义
Wàngwénshēngyì dosłownie: rozpoznać znaczenie znaku (słowa) z jego formy (składowych) znaczenie: (1) interpretować (zbyt) dosłownie; (2) dokonać dekonstrukcji pojęciowej znaczenia znaku;
异口同声
Yìkǒutóngshēng dosłownie: wiele ust jeden dźwięk znaczenie: wspólny głos; powszechna opinia;
zawielkimmurem.net 