„Początki Chin”

Niewiele wiemy o początkach największych cywilizacji. W wypadku Chiny mamy co prawda zapiski historyczne sięgające daleko w przeszłość, ale nawet one opierają się na legendach. Zarówno „Kronika bambusowa” (竹书纪年) z III w p.n.e. jak i „Zapiski historyka” (太史公書) Sima Qian z przełomu II i I w p.n.e. mówią o istnieniu pierwszej chińskiej dynastii Xia (2070 – 1600 p.n.e.). Lecz jej istnienie nie zostało jednoznacznie potwierdzone archeologicznie.

Owszem, odkryto pochodzącą z epoki brązu tzw. Kulturę Erlitou (二里頭文化), ale mimo ochoczego powiązania jej przez chińską maszynę propagandową z dynastią Xia to jednak istnieje wiele sceptycyzmu wśród zagranicznych specjalistów.

Trudno na przykład jednoznacznie pokazać więź ewolucyjną między kulturą Erlitou a znaną nam, w pewności chińską, dynastią Shang (1600-1046 p.n.e.). Według tych badaczy po prostu nie mamy – przy najmniej w tej chwili – łącznika między Erlitou a Shang, więc nie możemy uznać, iż Erlitou to Xia, w takim sensie, że jest ona punktem wyjściowym, czy też „zaczynem” dla Shang i chińskiej cywilizacji.

Sam zajmuję się współczesną historią Chin, więc nie będę się wypowiadał, ale chciałbym odesłać czytelników do książki „In The Shape of the Turtle: Myth, Art, and Cosmos in Early China” (1991), w której Sarah Allan zauważyła, że wiele aspektów kultury Xia (tak jak jest opisywana przez kroniki) stoi w drastycznej opozycji do tego, co wiemy o kolejnej, potwierdzonej przecież archeologicznie dynastii Shang. Dlatego wydaje się ona mitologiczną kreacją z czasów dynastii Zhou (1046-256 p.n.e.). Zhou potrzebowali uzasadnienia do obalenia Shang, a co się do tego najlepiej nadaje niż powiedzenie, że odbieramy tron od uzurpatorom?

Powyższy film przyjmuje dosyć jednoznaczną optykę na kwestię istnienia dynastii Xia, ale mimo wszystko chciałbym zachęcić do jego obejrzenia. Nawet jeżeli nie przekonuje mnie on do końca, to uważam, że jest to doskonały przykład polityki historycznej, w której przecież nie fakty są najważniejsze.

Reklamy

Jedna uwaga do wpisu “„Początki Chin”

  1. Pingback: „Chińska epoka brązu – Dynastia Shang (1760 – 1520 p.n.e.)” | Za Wielkim Murem

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s