Miesiąc: Wrzesień 2026

Seul w końcu zaczyna budować atomowe okręty podwodne

Koreański okręt atomowy jeszcze długo nie wypłynie w morze. Lecz właśnie wpłynął w znacznie bardziej zdradliwe wody, gdzie czekają na niego rafy, jak prawo międzynarodowe, amerykańska kontrola technologii i księgowość materiałów jądrowych.

Mądry Japończyk po szkodzie?

Japonia przez dekady pokazywała, że można produkować znakomity sprzęt, a następnie pozwolić innym zarabiać na oprogramowaniu, danych i usługach. Teraz Tokio najwyraźniej uznało, że powtórzenie tego schematu w połączeniu ze sztuczną inteligencją byłoby już samobójstwem.

Why China Is Spending Billions Moving West

Przez dziesięciolecia motorem wzrostu gospodarczego Chin było wschodnie wybrzeże. Jednak w miarę spowolnienia wzrostu gospodarczego, wygasania boomu na rynku nieruchomości oraz zmian w globalnym handlu spowodowanych napięciami geopolitycznymi Pekin szuka kolejnego motoru rozwoju w interiorze.

Pompatyczne niewydarzenie

Obie strony chcą kupić czas. Nie mamy więc do czynienia z odprężeniem. To raczej zabezpieczenie sobie pola bitwy przed długą zimną wojną. Trump i Xi nie spotkali się więc, aby zapobiec konfliktowi, ale aby uzgodnić, że jeszcze przez jakiś czas nie będzie on zbyt gorący.

Szczyt Korea Południowa–Azja Centralna: po pierwsze surowce krytyczne

Kooperacja między Koreą Południową i Azją Centralną ma pomóc obu stronom uniezależnić się od dominującej roli Chin w rafinacji, przetwarzaniu i eksporcie minerałów strategicznych, od których zależy los zarówno państw wydobywających rudy, jak i odbierających przetworzony surowiec.

Sojusznicy sprawdzają, czy Ameryka pamięta własne obietnice

Na dwa dni przed spotkaniem Donalda Trumpa z Xi Jinping Japonia i Korea Południowa postanowiły przypomnieć Waszyngtonowi, co właściwie oznacza jego strategia w Azji. Najwyraźniej uznały, że przed wielkimi negocjacjami warto prezydentowi zostawić instrukcję obsługi na biurku. Nie ma tylko pewności, że ją przeczyta.

Więcej fabryk, mniej klientów

Xi Jinping ma odpowiedź na chiński problem nadprodukcji: produkować jeszcze więcej. Problem w tym, że chiński konsument najwyraźniej nie dostał kopii planu.

Bez lektury w tym tygodniu

Jestem pochłonięty przez pisanie i nie przeczytałem żadnej książki w tym tygodniu.

China’s marriage crisis: The search for love

Od swatów przyciągających tłumy w parkach rozrywki po agencje organizujące nowoczesne imprezy randkowe dla singli, nie brakuje możliwości, które obiecują pomóc młodym ludziom w znalezieniu partnera.

Skąd pieniądze na południowokoreański boom AI?

Skala wyzwania zaczyna wyglądać mniej jak polityka technologiczna, a bardziej jak plan elektryfikacji średniej wielkości państwa. Pojawia się też pytanie, które zwykle psuje atmosferę każdej dobrze zapowiadającej się polityki przemysłowej, kto ma sypnąć kasą?

Harówka do pięćdziesiątki, a potem jakoś to będzie

Korea Południowa stworzyła rynek pracy, na którym młodzi przez lata walczą o bezpieczną pracę w korporacji, a starsi są z niej wypychani, zanim zdążą przejść na emeryturę. Nic dziwnego, że jedni odkładają posiadanie dzieci, a drudzy odpoczynek.

Koreański fundusz na czarną godzinę AI

Im skuteczniej państwo wykorzystuje boom AI, tym bardziej musi przygotowywać się na jego koniec. Najlepszym sposobem wykorzystania nadzwyczajnych zysków z półprzewodników może być zbudowanie Korei, która poradzi sobie wtedy, gdy przestaną być nadzwyczajne.

Podatki zamiast ziemi

Pekin dostarczył narzędzia i uzasadnienie prawne, natomiast kryzys dochodów ziemskich dał władzom lokalnym motywację do korzystania z nich znacznie intensywniej. Lecz budżetom pomoże to mniej, niż zaszkodzi atmosferze biznesowej.

Yuen Yuen Ang: China’s Gilded Age. The Paradox of Economic Boom and Vast Corruption

Zaleta tej książki leży przede wszystkim w rozróżnieniu wzrostu gospodarczego od jakości rozwoju. Jej argument nie dowodzi, że Chiny potrzebowały korupcji, aby się wzbogacić, ani że bez niej rozwijałyby się wolniej. Wyjaśnia, jak konkretny układ korupcyjny mógł jednocześnie napędzać rozwój i tworzyć jego przyszłe ograniczenia.

TSMC: The Hidden Giant of the Global Microchip Industry

Szacuje się, że w 2021 roku na całym świecie nie wyprodukowano 10 mln samochodów z powodu niedoboru półprzewodników u producentów. Od komputerów po tostery, przez tablety i lodówki, mikroprocesory i półprzewodniki są obecne we wszystkich urządzeniach, z których korzystamy na co dzień.

Krzemowa tarcza robi się coraz bardziej dziurawa

Tajwan przez lata straszył świat, że bez jego chipów gospodarka stanie. Teraz sam rozwozi fabryki po świecie i liczy, że to innych jeszcze bardziej zwiąże z wyspą. Trudno nie mieć wątpliwości co do tej logiki.

Nowelizacja Ustawy o mobilizacji obronnej ChRL

W znowelizowanej ustawie połączono mobilizację z rozwojem gospodarczym i systemem reagowania kryzysowego, a jej przepisy dotyczą rezerw strategicznych, transportu, ochrony zdrowia czy cyberbezpieczeństwa. Mobilizacja ma obejmować nie tylko siły zbrojne i przemysł zbrojeniowy, lecz także przedsiębiorstwa państwowe i sektor prywatny.

Pekin wzmacnia sejf, nie portfele mas

54 mld dolarów dla chińskich banków i ubezpieczycieli wygląda jak pakiet stymulacyjny. W rzeczywistości Pekin przede wszystkim wzmacnia system finansowy na wypadek, gdyby długi okres słabego wzrostu okazał się jeszcze dłuższy.

Za dużo robotów, za mało roboty

Przywódcy ChRL odkrywają po raz enty stary problem chińskiej polityki przemysłowej, kiedy wszyscy wykonują polecenia zbyt gorliwie, trzeba zacząć ich powstrzymywać. Problem w tym, że w Pekinie mogą to zauważyć zazwyczaj, kiedy jest za późno.

Why China is going all-in on nuclear weapons

Przez dziesięciolecia Chiny dysponowały minimalnymi siłami jądrowymi. Obecnie szybko przekształca się w supermocarstwo jądrowe. Pod rządami Xi Jinpinga Pekin dąży do gwałtownego zwiększenia liczby głowic jądrowych i buduje jeden z najbardziej zaawansowanych arsenałów rakietowych na świecie. Ale dlaczego?

Rakieta, która poleciała za daleko

Pekin chciał zademonstrować zasięg swojego odstraszania. Zamiast tego dał państwom Pacyfiku kolejny argument, by zacieśniać współpracę obronną z Australią i Ameryką.

Zastąpią nas humanoidalne roboty?

Dzisiejsze humanoidy są imponujące podczas demonstracji, lecz znacznie mniej przekonujące podczas ośmiogodzinnej zmiany. Chodzenie na dwóch nogach jest energetycznie kosztowne i trudne do kontrolowania.

Japońska opozycja na zakręcie

Centrystyczny Sojusz Reform miał zjednoczyć rozdrobnioną opozycję. Zamiast tego potwierdził, że wspólna etykieta nie zastąpi wspólnego programu.