Chiny Historia współczesna(Michael Dillon, Chiny. Historia współczesna, Książka i Wiedza 2010)

Książka Dillona to nie pierwsza publikacja o najnowszej historii Chin wydana w ciągu ostatnich paru lat w Polsce. Rok wcześniej wydano pracę Jonathana Fenby’ego, który opisuje ten sam okres w historii Chin, lata 1850-2008. W obydwu książkach znajdziemy te same fakty i podobną strukturę narracji opartą na najważniejszych wydarzeniach w Chinach w tym okresie.

Tyle podobieństw. Istnieją jednak poważne różnice.

Przede wszystkim Fenby ignoruje odmienną drogę rozwoju Tajwanu i Hong Kongu. Hong Kong pojawia się u niego, tylko jako kolonia brytyjska, która jest przedmiotem negocjacji Pekinu z Londynem. Tajwan istnieje jedynie jako element negocjacji z Waszyngtonem. Dillon zauważa odrębność rozwoju w XX wieku zarówno Tajwanu, jak i Hong Kongu. Poświęca jeden rozdział by przedstawić ewolucje systemu kolonialnego w Hong Kongu oraz rozwój Tajwanu po 1949 r. i proces demokratyzacji na wyspie.

Chiny. Upadek i narodziny wielkiej potęgi

(Jonathan Fenby, Chiny. Upadek i narodziny wielkiej potęgi, Wydawnictwo Znak 2009)

Generalnie można zauważyć, iż kiedy Fenby przyjął czystą narrację chronologiczną, to Dillon zajmuje się poszczególnymi problemami. Jest to może trudniejsze podejście dla osoby, która nie zna zbyt dobrze najnowszej historii Chin. Moim zdaniem, ma jednak o wiele większą wartość analityczną. Oczywiście obydwie pozycje mają charakter popularnonaukowy. Wreszcie popełniają też ten sam błąd.

Licząc, chyba, na sukces komercyjny w okresie większego zainteresowania Chinami obaj autorzy starają się stworzyć pozycję dla każdego. W obydwu pracach jest jednak zbyt wiele uproszczeń i skrótów. Przede wszystkim zajmują się zbyt długim okresem. Lata 1850-2008 obejmują trzy, bardzo ważne okresy w historii Kraju Środka. Schyłek i upadek Cesarstwa, Republikę Chińską i rządy komunistów po 1949 r. Każdy z tych okresów jest ważny, skomplikowany i każdy zaważył na dzisiejszych Chinach znacząco. Każdy wreszcie zasługuje na osobne opracowanie.

Historia współczesnych Chin

(John Gittings, Historia współczesnych Chin. Od Mao do gospodarki rynkowej, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagielońskiego 2010)

Odmienne podejście proponuje John Gittings. Koncentruje się on na okresie po dojściu chińskich komunistów do władzy. Opisuje przemiany społeczeństwa i ewolucję samej Partii. Zachowując generalnie narrację chronologiczną zajmuje się przede wszystkim relacjami społecznymi, politycznymi i przemianami gospodarczymi, jakie nastąpiły w Chinach Ludowych. Stara się odnaleźć momenty przełomowe, które zdecydowały o zmianie kursu. Czasami jego wybory są arbitralne, ale potrafi je przekonywająco umotywować. Przytacza szeroko opinie i wspomnienia ludzi zaangażowanych w opisywane wydarzenia. Często są to osoby z drugiego szeregu, albo też jeszcze niżej stojące w hierarchii. Ich opinie są szczere, czasami do bólu, ale nie mają oni nic do ukrycia, nic do wygrania. Są zbyt mali, aby Historia się nimi przejmowała lub oni musieli przejmować się Historią.

Opublikował/a Michał Bogusz

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s